یکی از دلایل کم شنوایی در برخی افراد، ترشح بیش از اندازه جرم در گوش است که مشکلاتی را در احساس شنوایی فرد به وجود میآورد. جرم گوش که با نامهای واکس گوش یا سرومن نیز شناخته میشود، برخلاف تصور برخی، وجود آن برای گوش بسیار هم الزامی و مفید است. وظیفه اصلی این ماده جلوگیری از ورود باکتریها، حشرات، خاک و دیگر مواد خطرناک در گوش است. در صورتی وجود وکس گوش خطرآفرین میشود که ترشح آن توسط پوست از نیاز و حالت طبیعی رد شده و یکی از دلایل کم شنوایی و احساسات ناخوشایندی چون وزوز شدن گوش باشد. در این صورت فرد نیازمند شستشوی گوش در نزد پزشک گوش، حلق و بینی است که در ادامه به بررسی چگونگی انجام آن میپردازیم.
نکاتی که در مورد جرم و جرمگیری باید بدانید
ترشح جرم یا واکس گوش در قسمت خارجی مجرا است، ممکن است این سوال برایتان پیش بیاید که با شستشو، احتمال آسیب به پرده گوش وجود دارد یا خیر. جرم موجود در مجرا، اصلا نزدیک به پرده گوش نیست و ترشح آن در دهانه مجرای گوش توسط غدد موجود در قسمت خارجی پوست مجرا تولید میشود، پس نیازی به نگرانی بابت صدمه رسیدن به قسمت عمیق و پرده گوش نیست.
البته که این مسئله به معنی اینکه شستشوی گوش کاری آسان است و توسط هر فردی میتواند انجام شود، نخواهد بود. این عمل باید توسط پزشک متخصص فعال در این زمینه انجام شود تا اگر از دلایل کمشنوایی فرد باشد، بتوان به خوبی آن را رفع نمود، از اقدام خانگی برای انجام این عمل اکیدا دوری نمایید. همچنین بهتر است بدانید که وجود واکس گوش کاملا برای سلامتی شنوایی شما الزامی است؛ چراکه از ورود مواد زیانآور در هوا و ورود موجودات به درون گوش جلوگیری میکند و ترشح این جرم، نوعی حفاظت گوش از خودش است؛ پس همیشه دلایل کمشنوایی، جرم گوش نخواهد بود.
جرمگیری با استفاده از فشار آب
احتمالا جرمگیری با استفاده از فشار آب را شنیده باشید، در گذشته نیز اگر جرم گوش یکی از دلایل کم شنوایی جلوه میکرد، ابتدا این روش را اجرا میکردند، امروزه استفاده از این روش خیلی کم انجام میشود و در مواردی خاص که فرد نتواند از طریق ساکشن جرمگیری کند، صورت میپذیرد. در این روش با استفاده از سرنگهای مخصوص بزرگ و مخصوص انجام این کار، با فشار آب استریل یا سرم نمکی سعی در خارج کردن جرمهای موجود در مجرای گوش میشود. احتمال صدمه دیدن پرده گوش با فشار آبی که وارد مجرا میشود، دور از ذهن نیست و بروز آن امکانپذیر خواهد بود.
درست است ترشح بیش از حد جرم میتواند از دلایل کمشنوایی در فرد باشد، ولی برای رفع و درمان آن باید از روشهای تایید شده و ایمنی مانند ساکشن استفاده نمود. در کودکان نیز به دلیل حساسیت بیشتر آنها، استفاده از این روش را نامناسب میدانند و رسیدن آسیبهای احتمالی در آنها بالاتر است. کسانی که برای جرمگیری گوش با فشار آب کاندید مناسبی نیستند، عبارتند از:
- وجود پارگی در پرده گوش: افرادی هستند که در سلامت شنوایی آنها مشکلاتی به وجود آمده که میتواند از دلایل کمشنوایی آنها باشد و یا در پرده گوش دچار پارگیهایی هستند. در این موقعیت استفاده از آب برای شستشوی گوش میتواند سبب رد شدن آب از پرده و وارد شدن آن به گوش میانی شود، در نهایت منجر به عفونت در این بخش خواهد شد.
- وجود شکاف کام در کودکان: به دلیل وجود سوراخ در سقف دهان و حفره بینی این روش برای این افراد آسیبزا خواهد بود.
- وجود VT در کودکان: وجود VT یا همان لوله تهویه پرده گوش در برخی کودکان، جرمگیری با فشار آب را برای آنها به طور کلی رد میکند، نتیجه آن نیز صدمه وارد شدن به پرده گوش و عفونت در گوش میانی خواهد بود.
- عفونت قارچی: وجود عفونتهای قارچی و باکتریایی در این ناحیه از گوش و حساسیت پوست آن، سبب شده استفاده از این روش برای این افراد رد شود، همچنین وجود این عفونتها میتواند یکی از دلایل کمشنوایی در فرد شود.
- وجود انسداد مجرایی گوش: افرادی که دچار انسداد مجرایی گوش هستند و یا کسانی که از تنگی کانال گوش رنج میبرند، فشار آب به گوش آنها صدمه خواهد زد.
روش شستشوی گوش با ساکشن
در ابتدا معاینه گوش توسط پزشک گوش، حلق و بینی اجباری است، چرا که تشخیص علل کم شنوایی، درد و دیگر احساسات ناخوشایند در گوش، کار یک فرد عادی و بدون تجربه پزشکی نیست. با معاینه، پزشک اطمینان مییابد که در گوش اجسام خارجی گیر نکرده و علت این احساس ناخوشایند، ترشح بیش از حد واکس گوش است. ساکشن یک دستگاه مکنده است که جهت اطمینان باید گفت که فشار موجود در این دستگاه کاملا استاندارد و بدون آسیب برای پرده گوش خواهد بود و روشی ایمن برای رفع دلایل کمشنوایی است.
برای اینکه جرم موجود در مجرای گوش به راحتی توسط ساکشن مکیده و خارج شود، باید 3 تا 4 روز پیش از مراجعه دوباره در نزد پزشک، از قطره گلیسیرین فنیکه استفاده شود و طبق توصیه پزشک این قطره را در گوش بچکانید. این کار برای نرم شدن جرم گوش با استفاده از چربی گلیسیرین است، اگر پس از انجام این کار در زمانهای مشخص پزشک تشخیص دهد که نرمی جرم به اندازه کافی مناسب نیست، ممکن است از روش شستشو با آب اقدام به تخلیه شود؛ البته تنها در 15 درصد افراد شاهد این اتفاق هستیم.
احتمال بروز آسیب با شستشوی گوش؟
با معاینه پزشک گوش، حلق و بینی متوجه خواهید شد که آیا جرمگیری برای شما عوارضی خواهد داشت یا خیر. در صورتی که مشکلی در اجرای این کار داشته باشید، پزشک اطلاعات را در اختیارتان قرار میدهد و شستشوی گوش را رد میکند. این مشکلات میتواند شامل یکی از موارد زیر باشد:
- وجود اوتیت خارجی یا عفونت در گوش
- مشاهده آسیبهایی در پرده گوش فرد
- انجام جراحی پرده گوش در گذشته
جمعبندی
از دلایل کمشنوایی میتوان به ترشح بیش از حد گوش اشاره کرد که به صورت جرم خود را نشان میدهد. این جرمها جلوی دهانه مجرای گوش جمع شده و سبب کمشنوایی در فرد میشوند. البته باید این موضوع توسط پزشک گوش، حلق و بینی به طور کامل تایید شود تا در صورت وجود مشکلاتی دیگر بتوان آنها را رفع نمود.
وجود واکس گوش با اینکه برای سلامت گوش بسیار ضروری است، ولی در صورتی که باعث بروز مشکلاتی شود، گوش نیازمند شستشو خواهد بود؛ جرمگیری با استفاده از دستگاه ساکشن انجام میشود که در این مقاله به چگونگی انجام آن پرداختیم.
