آشنایی با انواع نوار گوش و تفسیر آن ها

نوار گوش چیست؟

نوار گوش یک فرم مدل‌‌سازی شده به شکل یک نمودار است. به کمک آن آستانه شنوایی فرد سنجیده می‌‌شود. درواقع این نمودار بیانگر میزان و نوع کم شنوایی فرد می‌‌شود. بررسی نتایج آن توسط شنوایی شناس و پزشک متخصص گوش و حلق و بینی، تعیین می‌‌کند که فرد باید تحت چه نوع درمانی قرار بگیرد. این نمودار در اصطلاح پزشکی تست شنوایی سنج یا ادیوگرام (audiometry) نام دارد. نمودار شامل دو محور افقی برای سنجش فرکانس صدا و محور عمودی برای شدت صدا می‌‌شود که با واحد دسی بل توضیح داده می‌‌شود.

انواع آزمایش‌‌های شنواسنجی

شنوا شناس وضعیت شنوایی افراد را به واسطه این سه مدل آزمایش می‌‌تواند ارزیابی کند:

• آزمایش ادیومتری راه هوایی و استخوانی (PTA)
• ادیومتری گفتاری (SRT،SDS ، MCL)
• تست ایمپدانس آکوستیک (تیمپانومتری و رفلکس آکوستیک) (TM، AR)

این آزمایش‌‌ها با ارزیابی وضعیت گوش داخلی، گوش میانی، گوش خارجی قادر به بررسی و تعیین بیماری‌‌هایی می‌‌پردازد مثل انواع عفونت‌‌های قارچی، عفونت گوش میانی، صدمه‌‌هایی مثل دررفتگی استخوانچه‌‌های گوش میانی. یا به کمک این آزمایش‌‌ها چرایی وزوز گوش و میزان کم شنوایی و نوع کم شنوایی را ارزیابی می‌‌کند.

انواع نوار گوش

نوارهای گوش مخصوص بزرگسالان و کودکان به شکل متفاوتی به کار می‌‌رود:

• نوار گوش شنوایی با تون خالص

بیمار در اتاقک ضد صوت قرار می‌‌گیرد و سپس صداها از طریق هدفون با فرکانس و میزان بلندی متفاوت برای فرد پخش می‌‌شود. در این مرحله فرد باید با فشار دکمه‌‌ای مشخص کند که آن صدا را شنیده یا نشنیده است. سپس نتایج تست شنوایی او توسط شنوایی شناس ثبت می‌‌شود.

• نوار گوش شنوایی ABR

این نوع از آزمون ویژه بزرگسالانی است که به هر دلیلی همکاری لازم را ندارند. در این تست سه الکترود در مواضع پیشانی، بین دو ابرو و پشت گوش فرد وصل می‌‌شود. این آزمون، آزمونی دقیق و حساس است که امواج مغز و ساقه مغز را اندازه‌‌گیری و ردیابی می‌‌کند.

• نوار گوش OAE

این آزمون ویژه نوزادان است که از سه روز بعد از تولدشان تا دو هفته قابل اجرا است. تست شنوایی نوزاد با نوار گوش OAE گر چه حساس است و به سرعت انجام می‌‌پذیرد اما ممکن است وجود مایع درون گوش نوزاد سبب شود گاهی نتایج درست اندازه‌‌گیری نشود. در این تست پاسخ سلول‌‌های مویی خارجی حلزون گوش سنجیده می‌‌شود.

• نوار گوش AABR

این نوار گوش ویژه شنوایی سنجی نوزادان است و همچنین کودکانی که همکاری نمی‌‌کنند و یا کودکان و نوزادانی که در آزمایش‌‌های مربوط به غربالگری رد شده‌‌اند. این آزمون بدون درد و آسیب انجام می‌‌شود و پاسخ مغز را به صداها ارزیابی می‌‌کند. در این آزمون هم سه الکترود در همان مواضع فوق الذکر به نوزاد و کودک متصل می‌‌شود. با این تفاوت که هنگامی دقیق و کامل اندازه-گیری می‌‌شود که کودک در حالت آرام و بدون حرکت و با چشمانی بسته باشد. اگر نوزاد کمتر از 6 ماه داشته باشد، باید در حالت چرت زدن آزمون سنجی شود؛ و برای کودک 7 سال یا بیش از 7 سال می‌‌توان آزمون را در حالت بیداری ولی آرام گرفت و در حالی‌‌که او دراز کشیده است.

 

 

• نوار گوش تمپانومتری

این آزمون با قرار دادن لوله‌‌ای در گوش، برای تشخیص نوع کم شنوایی به کار می‌‌رود و شدت و ضعف کم شنوایی را مشخص نمی‌‌کند. مثلاً در مورد انواع بیماری‌‌های گوش، پاره شدن پرده و یا صدمه‌‌های این چنینی اطلاعات مفیدی به دست می‌‌دهد.

تفسیر نوار گوش بر اساس درجات شنوایی

• نوار گوش سالم و طبیعی (normal Hearing)

  برای شنوایی طبیعی، نمودار در محدوده کمتر از 15 دسی بل رسم می‌‌شود. البته این به معنای سلامت کامل گوش نیست. بلکه ممکن است مثلاً فردی دچار پارگی پرده گوش به صورت جزئی شده باشد و نوار گوش او طبیعی نشان دهد.

• نوار گوش کم شنوایی خفیف (slight Hearing loss)

نمودار شنوایی فرد در محدوده 15 تا 25 دسی بل رسم می‌‌شود. در این مورد ممکن است فرد مبتلا، متوجه کاهش شنوایی جزئی خود نشده باشد. زیرا به علت‌‌های مختلفی چون قرار گرفتن در معرض صداهای بلند، پارگی جزئی پرده گوش، شروع پیرگوشی، تراکم جرم گوش و … ممکن است فرد دچار کاهش شنوایی شده باشد.

• نوار گوش کم شنوایی ملایم (mild Hearing loss)

نمودار شنوایی فرد در محدوده بین 25 تا 40 دسی بل رسم می‌‌شود. افراد دارای این نوع از کم شنوایی ملایم در محیط‌‌های شلوغ و پر سر و صدا و در شرایط دوری از منبع صدا دچار مشکل می-شوند. کم شنوایی ملایم باید جدی گرفته شود، چرا که ممکن است به تدریج منجر به کم شنوایی عمیق شود. از نشانه‌‌های این نوع کم شنوایی می‌‌توان به درخواست تکرار جملات یا افزایش صدای تلویزیون اشاره کرد. حتی در برخی از موارد بسته به موقعیت اجتماعی فرد، استفاده از سمعک ضروری است.

• نوار گوش کم شنوایی متوسط (moderate Hearing loss)

نمودار شنوایی در محدوده بین 40 تا 55 دسی بل قرار می‌‌گیرد. افراد دارای کم شنوایی متوسط مشکلات عدیده‌‌ای را در بسیاری از موقعیت‌‌های شنوایی از جمله مکالمه تلفنی و یا گفتار معمولی، صدای تلویزیون، صدای میکروفون گوشی و … تجربه می‌‌کنند. ضرورت دارد که این افراد از سمعک برای شنوایی بهتر بهره ببرند.

• نوار گوش برای کم شنوایی متوسط تا شدید (moderate to severe H.L)

نمودار در محدوده بین 55 تا 70 دسی بل قرار می‌‌گیرد. این افراد بدون سمعک تقریباً تمام صدا-های روزمره را سخت می‌‌شنوند.

• نوار گوش برای کم شنوایی شدید (severe Hearing loss)

در شرایطی که نمودار شنوایی فرد در محدوده بین 70 تا 90 دسی بل قرار بگیرد، این فرد افت شنوایی شدیدی دارد و بدون سمعک هیچ یک از موقعیت‌‌هایی شنیداری را نمی‌‌شنود.

• نوار گوش برای کم شنوایی عمیق (Profound Hearing loss)

در صورتی که علامت‌‌های ضربدر از عدد 90 در نمودار بالاتر باشد، فرد دارای کاهش شنوایی عمیق است یا به اصطلاح به او ناشنوا گفته می‌‌شود. این افراد برای شنیدن باید از سمعک و یا کاشت حلزون استفاده کنند.